New Life Psikoloji
Stres ve Stresin Psikolojik Yönü | New Life Psikoloji
Psikoloji Kulübü Üyeliği

İnsan ve diğer tüm canlılar tehlike ile karşılaştıklarında kendi organizmalarını korumaya çalışırlar. Tehlike karşısında bedensel ve ruhsal sınırlar tehdit altında kalır. Ortaya çıkan bu zorlanma ve gerginlik hali stres olarak tanımlanabilir.

İnsanı stres altında bırakan tehlike savaşılabilecek türden ise kişi bu durum ile mücadele etmekte, eğer başedemeyeceği türden bir tehlike ise kişi bu durumdan kaçınma davranışı göstermektedir.

Stres yoğun şekilde yaşandığında kişiyi işgöremez bir hale getirebileceği gibi, belirli dozda ve baş edilebilecek düzeyde stres hayatın işleyişi ve motivasyon için gereklidir. Bu tür stres kişinin olgunlaşmasına, gelişim ve büyümesine katkıda bulunmaktadır. Stresi olumlu veya olumsuz algılamamız onunla nasıl başa çıktığımıza bağlı olarak değişir. Her insanın stresle mücadele biçimi ve strese karşı başaçıkma becerisi farklıdır.

Stres, onu zihinde taşıyan kişiye aittir. Stres olgusu incelenirken stres verici durumlar kadar onlarla karşılaşan bireyin psikolojik özelliklerinin de ele alınması ve değerlendirilmesi gerekir.

Stres tepkisi, ortamda ne olduğuna bağlı olarak değil, kişinin olaya verdiği tepkiye bağlı olarak ortaya çıkar. Aynı olay farklı kişilerde, hatta bazen aynı insanda farklı zamanlarda farklı tepkiler ortaya çıkarır. Belirli bir uyarana belirli tepkiler verilir diye genelleme yapılamaz. Bir aile bireylerinin aynı durum karşısında farklı tepkiler verdikleri, aynı uyarana maruz kalan belirli bir toplulukta birçok farklı tepki oluştuğu gözlenmiştir.

Stresin Yol Açtığı Bedensel ve Ruhsal Durumlar Nelerdir?

  • Kalp atışında artma /Kan basıncının artması
  • Solunumun hızlanması
  • Gözbebeklerinde büyüme
  • Kaygı ve endişe hali
  • Daralma, sıkıntı hali
  • Terleme, titreme
  • Kızgınlık, unutkanlık, öfke
  • Dikkati toplayamama
  • Karamsarlık , zevk alamama
  • Üretkenliğin azalması
  • Duygusal ilişkilerde kopukluklar
  • Fobiler ve diğer kaygı bozuklukları
  • Takıntılar
  • Uyku bozuklukları
  • Psikosomatik hastalıklar
  • Depresyon

Uzun dönem stres altında kalan kişilerde psikosomatik hastalıklar daha sık görülmektedir. Baş ağrısı, migren, mide ağrısı, ülser başlangıcı, uyku bozuklukları, deri hastalıkları, düşünce ve hafızada boşluklar ve unutkanlıklar, sırt ve boyun ağrıları, el ve ayaklarda uyuşma bunlardan bazılarıdır. Psikosomatik hastalıklar kalp hastalıkları, damar ve sinir sistemi hastalıkları gibi fizyolojik hastalıkları da tetikleyebilmektedir.

Stres ile Başetme Nasıl Gerçekleşir?

Stresin beslendiği kaynağı fark etmek, kontrol edelebilir ve kontrol edilemez kaynakları tespit etmek oldukça önemlidir. Kontrol edilebilirleri ortadan kaldırmaya yönelik girişimde bulunmak üzere kişi kendi içsel kaynaklarını ve güçlü yönlerini keşfe yönelebilir. Stresi kişi tek başına yönetemiyorsa bu konuda bireysel danışmanlık ve bireysel terapiden faydalanabilir.

Kontrol edilebilen kaynakların tamamen ortadan kaldırmanın mümkün olmadığı durumlarda ise onun etkisini en az indirmek için çabalamak faydalı olacaktır. Örneğin yoğun trafikte araç kullanmak kişi için ciddi bir stres kaynağı ise kişi bunu fark ettikten sonra bu durumu kontrol altına almaya yönelik çalışma saatlerini düzenlemek veya trafiğin sakin olduğu zamanlarda aracını kullanmak bir yöntem olabilir.

Stresli bir durumla başa çıkmaya çalışırken kişinin kendisini olumlu olan ile motive etmesi oldukça önemlidir. Olaylar karşısında gösterilen olumsuz tutumlar, kişinin kendine söylediği olumsuz sözler, o olay sırasında hissedilen gerginliği artırmaktadır. Bu durumu bir örnekle açıklayabiliriz; diyelim ki hazırladığımız bir projede önemli bir bilgiyi atladığımızı farkettik ”Berbat bir hata yaptım herşeyi mahvettim. Böyle devam edersem asla başaramam.” Demek yerine “Aptalca bir hataydı. Ama yaptığım en kötü hata sayılmaz. Bu sorunu çözmenin bir yolunu bulmalıyım. Amirim ile konuşup eksik kalan kısımları tamamlamayı önerebilirim.” şeklinde olumluya yönelen ve duruma kilitlenmek yerine çözüme yönelik alternatif düşünceler üretmeyi tercih etmek stresinizi azaltacaktır.

Akut Stres Bozukluğu Nedir?

Ağır bedensel veya ruhsal zorlanma sonucu gelişen geçici bir bozukluktur. Bu bozukluk başka bir ruhsal sorunu olmayan kişilerde zorlanmaya bağlı olarak ortaya çıkar. Kişinin veya yakınlarının bedensel ve ruhsal güvenliğini ve bütünlüğünü tehdit edici travmatik bir durumun varlığı ile olağandışı zorlanma yaşayan kişi durumun hemen ardından akut stres bozukluğu yaşayabilir. Deprem, sel vb. doğal afetler, saldırıya uğrama, kazalar, patlamalar, toplumal olaylar ve savaşlar gibi ani tehdit yaratan durumlar ASB ‘na yol açabilir.

Genellikle 2-3 gün içinde azalmaya ve kısa sürde düzelmeye başlar. 4 haftadan uzun süren süreçlerde kaygı bozuklukları ve ruhsal çökkünlükler konusunda detaylı inceleme yapılmalıdır.

PSİKOTERAPİ ALMAK NEDEN GEREKLİDİR?

PSİKOTERAPİ ALMAK NEDEN GEREKLİDİR?

Psikoterapide, ruhsal sağlığını tehdit eden semptomlar giderilir; öfke, korku, kaygı, yas, kayıp, acı gibi olumsuz duygular artık baş edilebilir ve…

TEK ÖLDÜRÜCÜ PSİKOLOJİK HASTALIK ANOREKSİYA NERVOZADIR

TEK ÖLDÜRÜCÜ PSİKOLOJİK HASTALIK ANOREKSİYA NERVOZADIR

Anoreksiya nervoza, duygusal nedenli yani psikolojik kaynaklı yeme bozukluğu türüdür. Anoreksiya nervoza olan birey, normal vücut ağırlığını kullanmayı reddeder. Yaşı…

ONLİNE TERAPİ NEDİR?

ONLİNE TERAPİ NEDİR?

Online terapi, internet üzerinden zihinsel sağlık danışmanlığı verilmesidir. İnsanlar bunu e-terapi, mesafe terapisi, internet terapisi ve web terapisi olarak da…

EKONOMİK SIKINTILAR DEPRESYONA YOL AÇAR MI?

EKONOMİK SIKINTILAR DEPRESYONA YOL AÇAR MI?

araştırmaların gösterdiği üzere, teknolojinin gelişmesi, tüketimin artması, ihtiyaçların çeşitlenmesi ile bireyler ekonomik anlamda kaygılanabilirler. Bu durumun uzun süre devam etmesi…

CİNSEL PROBLEMLERİN SEBEPLERİ NELERDİR?

CİNSEL PROBLEMLERİN SEBEPLERİ NELERDİR?

Cinsel sorunlar fiziksel veya psikolojik bir sorunun sonucu olabilir. Hem erkekler hem de kadınlar cinsel sorunlardan etkilenirler. Cinsel sorunlar her…

PANİK ATAK NEDİR? NASIL GEÇER?

PANİK ATAK NEDİR? NASIL GEÇER?

Panik atağını ağır otonomik bunaltı olarak tanımlayabiliriz. Ruhsal olan ve olmayan birçok bozukluk ve/veya hastalıkta görülebilir, fakat en çok karşılaşılan…

OKUL FOBİSİ (KORKUSU)

OKUL FOBİSİ (KORKUSU)

Bazı çocuklar okula başlamadan önce çok istekli olsalar da okul zamanı geldiğinde bu istekleri kalmaz;okulda ilk gün korkusu yaşar ve…

ÇOCUKLARA SINIR KOYMA

ÇOCUKLARA SINIR KOYMA

Sınır koyma, anne babaların çocuklarına istenen davranışlarla ilgili genel kuralları ve beklentilerini öğretmek için kullandıkları bir yoldur. Bütün anne babalar…

ÇOCUK GELİŞİMİNDE OYUN VE OYUNCAĞIN ÖNEMİ

ÇOCUK GELİŞİMİNDE OYUN VE OYUNCAĞIN ÖNEMİ

Çocuklar oyun ile günlük yaşamında deneyimlediği ve öğrendiği her şeyi yansıtmaktadır. Oyun ile deneyimlenen yaşantıların pekişmesi ve öğrenmenin daha hızlı…

ÇOCUKLARDA KARDEŞ KISKANÇLIĞI

ÇOCUKLARDA KARDEŞ KISKANÇLIĞI

Bu duygu ile ilk olarak karşılaşma sürecimiz 2-5 yaşları arasında yeni bir kardeşin varlığı ile deneyimlenen duygu ile oluşmaktadır. Bu…

ALT ISLATMA (ENURESiS)

ALT ISLATMA (ENURESiS)

Çocuklardaki davranış problemlerinden en sık rastlananı olan “alt ıslatma (enuresis)” ; çocuğun idrar kontrolünü kazandığı süreçten sonra altını ıslatmaya devam…

Psikolog Seçerken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Psikolog Seçerken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Bazı psikolojik rahatsızlar ilaç tedavisinin yanında mutlaka uzman klinik psikologlardan psikoterapi hizmeti alınmasını gerektirmektedir. Psikolojik hizmet alırken dikkat edilmesi gereken…

NARSİSİSTİK OLMAK

NARSİSİSTİK OLMAK

Narsisizm, kişinin kendisini özel görmesi sonucu ortaya çıkan bir tür kişilik bozukluğudur. Toplum içerisinde zirvede gösterilmek, övgüyle bahsedilmek onlar için…

MUTLULUK NEREDE?

MUTLULUK NEREDE?

Mutlu olmak için ilk yapmamız gereken, başkalarından beklentilerimizi bir kenara bırakmak ve bu duygu durumundan kurtulmaktır. Çünkü onlar mutluluğumuzu bizim…

Özel Sektörde Çalışan Psikologlarda Mesleki Tükenmişlik

Özel Sektörde Çalışan Psikologlarda Mesleki Tükenmişlik

Tükenmişlik bir anda ortaya çıkmaz. Ortaya çıkması için gerekli koşulların hazır olması gerekmektedir. Gün içerisinde yaşanan ani değişiklikler tükenmişliğe kapı…

Evlilik Mutluluğu Öldürmez

Evlilik Mutluluğu Öldürmez

Mutluluk, eşlerin birbirine karşılıklı saygısıyla var olabilir. Evliliğinizi eşinizle karşılıklı bir mücadele ortamına dönüştürmeyin. ’Ben’ yerine ’biz’ düşüncesini yerleştirin. Mutluluğunuz…

Obsesif Kompulsif Bozukluk Nedir ? (OKB)

Obsesif Kompulsif Bozukluk Nedir ? (OKB)

Obsesif kompulsif bozukluk (OKB), DSM-IV-TR(Amerikan Psikiyatri Birliği: Psikiyatride Hastalıkların Tanımlanması Ve Sınıflandırılması El Kitabı, Yeniden Gözden Geçirilmiş Dördüncü Baskı)’deAnksiyete Bozuklukları…

İştahsız Çocuklara Yemek Yedirmenin Püf Noktaları

İştahsız Çocuklara Yemek Yedirmenin Püf Noktaları

​Pek çok anne, çocuğunun gerektiği gibi beslenemediğini düşünür. Bunların bir kısmı, sadece kuruntudan ibaret olmakla birlikte; bir kısmının da gerçeklik…

İyi Evlilik - Kötü Evlilik (!)

İyi Evlilik - Kötü Evlilik (!)

Evlilik insan yaşamının kalitesine dair bir barometre gibidir. Yaşamınızın kalitesi evliliğinize bakarak anlaşılabilir. Ve bu paralelde iyi bir evlilik kişinin…

Refleksoloji ve Sağlıklı Yaşam

Refleksoloji ve Sağlıklı Yaşam

Refleksoloji; ayaklar vücudun aynası olduğu öğretisine dayanan, yaklaşık 12000 yıllık bir tarihe dayanmaktadır, insanlığın ortak mirası olarak günümüze kadar gelen,…

Aşk ve Eş Seçimi

Aşk ve Eş Seçimi

Aşık olmak ingilizceden çevirdiğimizde ‘aşka düşmek’ olarak çevrilebilir. Bakıldığında doğrudur da, düşmek pasif bir eylemdir ve aşk kaçınılmaz olana teslim…

Velilere...

Velilere...

2012-2013 eğitim-öğretim yılının 1.dönemini tamamlamış bulunmaktayız. Birinci dönem karnesi çocuğun başarını temsil eden bir sonuç değil; sizlere ve çocuğunuza geriye…

Öğrencilere...

Öğrencilere...

2012-2013 EĞİTİM-ÖĞRETİM yılının 1.dönemini tamamlamış bulunmaktayız. Girdiğiniz tatil sürecinde kendinizi tarafsız bir şekilde değerlendirmenizi öneriyoruz. Sizlere bu değerlendirmeyi yapabilmeniz için…

Çocukça Şeyler 2

Çocukça Şeyler 2

İlk yazımda bireyin psiko-sosyal gelişim sürecini Erik Erikson’un kuramı temelinde özetleyerek; yaşamın ilk altı yılında kazanılan temel güven, özerklik ve…

Çocukça Şeyler 1

Çocukça Şeyler 1

Anne - babalara yönelik olarak verdiğim seminerlerde sıklıkla katılımcılardan kendilerini son bir ay içerisinde üzen, öfkelendiren ya da sıkıntıda hissettiren…

Evde Hangi Dili Konuştuğunuz Çocuğunuzun Başarısını Etkiler!

Evde Hangi Dili Konuştuğunuz Çocuğunuzun Başarısını Etkiler!

Geçtiğimiz ay Lütfi Kırdar 'da düzenlenen Anne-Çocuk fuarına katıldım bir dostumuzun standında. Benim için çok heyecan verici bir katılımdı zira…

Yeni Evlilerin Yaptığı 6 Hata

Yeni Evlilerin Yaptığı 6 Hata

​Evliliğin ilk zamanları ve balayı geçtikten sonra sorunlar çıkmaya başlıyor. İşte para, arkadaşlar, programlar konusunda çiftlerin düşmemeleri gereken hatalar...

Öfke Gelince Akıl Gider

Öfke Gelince Akıl Gider

"Öfke ile beraber akıl da uçar gider" demiş E. Lessing. Öfkenizi ister dışa dönük yaşayın, isterseniz içinize atın sonuçta ya…

Zamanda ki Mutluluk

Zamanda ki Mutluluk

İnsanları şöyle bir gözlemlediğimde, ya da bana gelen danışanlarımın paylaşımlar sırasında aktardıklarından çıkardığım sonuç şu ki; biz insanlar zamanımızı nasıl…

Fobiler

Fobiler

Fobik bozuklukların temel özelliği, kaygı bozukluklarında serbest olan kaygının bir duruma veya kişiye bağlanmasıdır.

Anaokulu - Altın Çağ - Eğitiminin Önemi

Anaokulu - Altın Çağ - Eğitiminin Önemi

Çocukların öğrenme gereksinimlerini karşılarken en önemli husus çocuğun kendisidir. Çocuğa öğretilecek hiçbir şey çocuğun kendisinden önemli olamaz. Çocuğun öncelikle duygusal…

Kış Aylarına Yönelik Beslenme Önerileri

Kış Aylarına Yönelik Beslenme Önerileri

Yaşamın her döneminde yeterli ve dengeli beslenme sağlığın korunması için esastır. Bu nedenle, dört besin grubunda bulunan çeşitli besinler en…

Çocuk ve Gençlerde Alt Islatma (Enürezis)

Çocuk ve Gençlerde Alt Islatma (Enürezis)

Alt ıslatma (enürezis) istemsiz ve uygunsuz idrar kaçırma olarak tanımlanır. Gece olduğunda “nokturnal enürezis”, gündüz olduğnda “dı̇ürnal enüresı̇z” adını alır.…

Özel Öğrenme Güçlüğü

Özel Öğrenme Güçlüğü

Çocukta bu belirtilerden bir tanesi olabileceği gibi, iki tanesi veya üç tanesi de olabiliyor. Çocuk okuyamıyor ancak yazıyor, yazıyor ancak…

İnsanın Belirsizliği ve İnsan Olma Sorunu

İnsanın Belirsizliği ve İnsan Olma Sorunu

İnsan; tarih boyunca hakkında yargılamalar ve tanımlamalar yapılan, tüm felsefi akımlar, ideolojiler ve hatta sanat anlayışları tarafından bir kalıba sokulmaya…

Doğumdan Ölüme Değişmeyen İhtiyaçlarımız

Doğumdan Ölüme Değişmeyen İhtiyaçlarımız

Amerikalı Psikoterapist Richard Earskine, bir grup psikoterapist ile birlikte danışanların terapide en çok dile getirdikleri ihtiyaçları incelediklerini ve bu ihtiyaçları…

Refleksoloji ve Uygulandığı Alanlar

Refleksoloji ve Uygulandığı Alanlar

Refleksoloji; ayaklar vücudun aynası olduğu öğretisine dayanan, yaklaşık 12000 yıllık bir tarihe dayanmaktadır, insanlığın ortak mirası olarak günümüze kadar gelen,…

Çocuğumuz İlkokula Hazır mı? Nasıl Anlarız?

Çocuğumuz İlkokula Hazır mı? Nasıl Anlarız?

​2011-2012 eğitim öğretim yılı içinde ilk kez ülkemizde uygulanan 4+4+4 sistemi, 66 ayı dolduran çocukların birinci sınıf olmasını zorunlu kıldı.…

Öfke Kontrol Sorunu

Öfke Kontrol Sorunu

Öfke normal ve sağlıklı bir duygudur ve her insan öfke duygusunu yaşar. Öfke kontrolden çıkıp da yıkıcı hale dönüşmediği sürece…

Takıntılar/Obsesyonlar

Takıntılar/Obsesyonlar

Obsesif kompulsif bozukluk(OKB) DSM-IV-TR(Amerikan Psikiyatri Birliği: Psikiyatride Hastalıkların Tanımlanması Yeniden Gözden Geçirilmiş Dördüncü Baskı)’de Anksiyete Bozuklukları başlığı altında ele alınan…

Narsisistik Kişilik Yapısı

Narsisistik Kişilik Yapısı

Başlıca özelliği ergenlik ve ergenlik sonrasında başlar, değişik durumlarda ortaya çıkar. Üstünlük duygusu beğenilme gereksinimi ve empati (Başkalarının isteklerini, duygularını,…

Sertleşememe - Erektil İşlev Bozukluğu

Sertleşememe - Erektil İşlev Bozukluğu

Erkekte sertleşememe sorunu, sürekli olarak veya yineleyici bir biçimde, yeterli sertleşme sağlayamama veya cinsel ilişki bitene kadar sertleşmeyi sürdürememe durumuna…

Whatsapp Danışma